Bursa Barosu, Türkiye hukuk tarihinin en büyük toplumsal dönüşüm belgelerinden biri olan Türk Medeni Kanunu’nun kabulünün 100. yıl dönümünde, bu asırlık kazanımın kararlı savunucuları olduğunu ilan etti.
17 Şubat 1926’da yürürlüğe giren Türk Medeni Kanunu’nun, kadınların yüzyıllardır süregelen “birey olma” ve bağımsız varlık gösterme mücadelesinin hukukla tescili olduğu vurgulanan açıklamada, bu hakların bir lütuf değil, kadınların mücadeleyle kazandığı haklar olduğu ifade edildi.
“Eşit Yurttaşlık Devrimi”
Açıklamada, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan kadın hareketinin kararlı duruşunun, Cumhuriyet’in kurucu iradesi ve Mustafa Kemal Atatürk’ün eşit yurttaşlık vizyonuyla birleşerek Medeni Kanun devrimini doğurduğu belirtildi.
Çok eşliliğin yasaklanması, resmi nikâhın zorunlu hale getirilmesi, miras ve şahitlikte eşitliğin sağlanması gibi düzenlemelerle kadının “ikincil” konumdan çıkarılarak eşit yurttaş statüsüne kavuştuğu ifade edildi. Bu düzenlemelerle aile yapısının demokratikleştiği ve birey haklarının toplumsal düzenin temel direği haline geldiği vurgulandı.
“Yasal Eşitlik Hayata Tam Yansımadı”
Bursa Barosu Kadın Hakları Merkezi, yasalar önünde sağlanan eşitliğin yüz yıllık süreçte hayatın her alanına tam olarak nüfuz edemediğine dikkat çekti. Ataerkil zihniyetin hâlâ kadınların yaşam tarzına, miras hakkına, kariyerine ve boşanma kararlarına müdahale etme eğiliminde olduğu belirtildi.
“Yasada yazan eşitlik; sokakta, evde, iş yerinde ve yargılama pratiklerinde karşılık bulmadığı sürece bu devrim tamamlanmış sayılmaz” denildi.
“Kazanılmış Haklarımız Pazarlık Konusu Olamaz”
Son yıllarda nafaka hakkının sınırlandırılması tartışmaları, aile hukukunda arabuluculuk sistemi girişimleri, kadınların soyadı hakkı ve yargılama süreçlerine ilişkin uygulamalar üzerinden Medeni Kanun kazanımlarına yönelik sistematik girişimler olduğuna işaret edilen açıklamada şu ifadeler yer aldı:
“Kazanılmış haklarımız hiçbir ideolojik tartışmanın malzemesi, hiçbir siyasi pazarlığın konusu yapılamaz. Bir milim dahi geri adım atmayacağız.”
Bursa Barosu Kadın Hakları Merkezi, yalnızca yasaların uygulayıcısı değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet eşitliğinin savunucusu olduklarını belirterek, başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere bu mücadeleyi büyüten tüm öncü kadınlara teşekkür etti.
Açıklama, “Yaşasın kadın dayanışması, yaşasın tam eşitlik mücadelemiz. Türk Medeni Kanunu’nun 100. yılı kutlu olsun” sözleriyle sona erdi.
