CHP Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, Bandırma–Bursa–Yenişehir–Osmaneli Yüksek Standartlı Demiryolu Projesi’ndeki son gelişmelere ilişkin TBMM’de basın toplantısı düzenledi. Projede sık sık güzergâh değişikliği yapıldığını ve maliyetlerin katlandığını belirten Sarıbal, Bursa’nın yıllardır beklediği hızlı tren projesinin sürekli ertelendiğini söyledi.
Sarıbal, 27 Şubat’ta Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararıyla projenin Bursa’nın Karacabey ilçesi sınırlarındaki bölümünde güzergâh değişikliğine gidildiğini hatırlattı. Yeni hat üzerinde kalan taşınmazlar için acele kamulaştırma kararı alındığını belirten Sarıbal, kamulaştırma işlemlerinin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü tarafından yürütüleceğini ifade etti.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun “Bursa hızlı tren hattına kavuşuyor” yönündeki açıklamalarını da değerlendiren Sarıbal, projenin yıllardır tamamlanamadığına dikkat çekti.
“2016’da bitecekti, Bursa hâlâ bekliyor”
Bursa’nın Türkiye’nin önemli sanayi ve ihracat merkezlerinden biri olduğunu vurgulayan Sarıbal, buna rağmen kentin hâlâ demiryolu ağına bağlanamayan büyük şehirlerden biri olduğunu söyledi.
2012 yılında “Bursa 59 yıl sonra hızlı trenle tanışıyor” sloganıyla temeli atılan projenin aradan geçen 14 yılda tamamlanamadığını belirten Sarıbal, “Her seçim döneminde tren neredeyse gelmiş gibi anlatıldı, maketler gösterildi, tarihler verildi. Ancak yıllar geçti, güzergâh defalarca değişti, ihale üzerine ihale yapıldı. Buna rağmen hızlı tren Bursa’ya bir türlü gelemedi” dedi.
Güzergâh en az beş kez değişti
Projenin yıllar içinde birçok ihale ve plan değişikliğiyle ilerlediğini ifade eden Sarıbal, 2011 yılında Bursa–Yenişehir hattı için yapılan altyapı ihalesiyle sürecin başladığını, 2012’de Bursa Balat’ta düzenlenen törenle temelin atıldığını hatırlattı.
Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları tarafından 2013 yılında yapılan açıklamada Bursa–Yenişehir hattının yüzde 22’sinin tamamlandığının duyurulduğunu belirten Sarıbal, daha sonraki süreçte projenin planlandığı gibi ilerlemediğini söyledi.
2016, 2017 ve 2018 yıllarında yeni ihaleler yapıldığını belirten Sarıbal, 2018’de projenin kapsamının değiştirilerek Bandırma Limanı’nın da projeye dahil edildiğini, bu değişiklikle birlikte hat uzunluğunun 105 kilometreden yaklaşık 201 kilometreye çıktığını kaydetti.
Son ihalenin 2020 yılında gerçekleştirildiğini ifade eden Sarıbal, ihaleyi Kalyon Holding’in kazandığını ve 17 Eylül 2020’de sözleşme imzalandığını söyledi.
Maliyet 2,5 milyar liradan 18,9 milyar liraya çıktı
Projenin maliyetinin yıllar içinde ciddi şekilde arttığını vurgulayan Sarıbal, 2018 yılında 2,5 milyar lira olarak açıklanan proje maliyetinin 2020’de 9,4 milyar liraya yükseldiğini belirtti.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın açıklamasına göre proje için ayrılan ödeneğin 18 milyar 920 milyon liraya ulaştığını ifade eden Sarıbal, “Her güzergâh değişikliği yeni kamulaştırmalar, yeni tüneller ve yeni viyadükler anlamına geliyor. Bu da hem gecikmeye hem de kamuya yüklenen maliyetin artmasına neden oluyor” dedi.
10,7 milyon metrekare arazi kamulaştırılacak
Hızlı tren projesinin geniş çaplı kamulaştırmalarla da gündeme geldiğini belirten Sarıbal, proje kapsamında toplam 10,7 milyon metrekare arazinin kullanılacağını söyledi.
Bandırma–Bursa hattında ihtiyaç duyulan 5,8 milyon metrekare arazinin yüzde 91’inin özel mülkiyet olduğunu belirten Sarıbal, Bursa–Yenişehir hattında 3,2 milyon metrekarelik alanın yüzde 83’ünün, Yenişehir–Osmaneli hattında ise 1,7 milyon metrekarelik alanın yüzde 57’sinin özel mülkiyet niteliğinde olduğunu kaydetti.
Kamulaştırmanın sosyal etkilerine ilişkin belirsizlikler bulunduğunu da ifade eden Sarıbal, “Kaç yurttaşın toprağını kaybedeceği, kaç köylünün üretimden kopacağı henüz belli değil” dedi.
Planlama yapılmadan başlatılan projelerin hem kamu kaynaklarını büyüttüğünü hem de kırsal üretimi riske attığını savunan Sarıbal, Bursa’nın hızlı tren için şimdi Bakanlığın açıkladığı 2028 tarihini beklediğini sözlerine ekledi.
