Yaz mevsiminin gelmesi ve sıcaklıkların artması, yalnızca tatil keyfini değil, hastalık yapıcı mikroorganizmaların çoğalma hızını da artırarak ciddi enfeksiyon risklerini beraberinde getiriyor. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Dilek Leyla Mamçu, sıcak ve nemli havaların bakteriler için ideal bir üreme ortamı sunduğunu belirterek yaz aylarında dikkat edilmesi gereken sağlık risklerine karşı uyarılarda bulundu.
1. Yazın En Büyük Tehdidi: Gıda Zehirlenmeleri
Sıcak havalarda gıdaların bozulma süresinin önemli ölçüde kısaldığını vurgulayan Dr. Mamçu, güvenli görünen bir yiyeceğin bile kısa sürede enfeksiyon kaynağına dönüşebileceğini belirtti. Özellikle Salmonella, E. coli, Campylobacter, Shigella ve bazı Vibrio türlerinin bu dönemde sık görüldüğünü ifade etti.
Yüksek Riskli Gıdalar: Tavuk yemekleri, mayonezli ürünler, deniz ürünleri, krema bazlı tatlılar ve soğuk zinciri korunmamış yiyecekler.
Bulaşma Yolları: İyi pişirilmemiş etler, çiğ tavuk, açıkta satılan veya pikniklerde güneş altında uzun süre bekletilen yiyecekler ile hijyenik olmayan su kaynakları.
Belirtiler: Bulantı, kusma, karın ağrısı, ishal, ateş ve halsizlik.
2. Serinlemek İsterken Hasta Olmayın: Havuz ve Kirli Sular
Yazın serinlemek için girilen bazı göl, dere ve kontrolsüz su kaynakları ile yeterince dezenfekte edilmeyen havuzlar, mikropların yayılması için büyük risk oluşturuyor.
Sindirim Sistemi Tehdidi: Kirli sularda bulunan Norovirüs, Rotavirüs, Adenovirüs, Giardia ve Cryptosporidium gibi etkenler; ishal, kusma ve karın ağrısına yol açıyor.
Göz, Kulak ve Cilt Enfeksiyonları: Düzenli klorlanmayan ve dezenfekte edilmeyen havuzlar, kulak ve göz enfeksiyonları ile mantar hastalıklarına davetiye çıkarıyor.
Önlemler: Çocukların havuz suyunu yutması engellenmeli, tesislerin hijyen kuralları sorgulanmalı ve ortak alanlarda kişisel havlu kullanılmalıdır.
3. Doğadaki Gizli Tehlike: Keneler ve Parazitler
Yaz aylarında artan açık hava aktiviteleri (piknik, kamp, doğa yürüyüşleri) kene temasını ve parazit riskini de beraberinde getiriyor.
“Çalılık, uzun otluk ve ormanlık alanlarda yapılan aktivitelerden sonra vücut mutlaka kene yönünden kontrol edilmelidir. Kene tespit edildiğinde bilinçsizce müdahale edilmemeli, en yakın sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Ayrıca yıkanmamış sebze ve meyveler ile kirli sular, parazitlerin yayılmasını kolaylaştırır. Uzun süren ishal ve kilo kaybı parazit habercisi olabilir.”
4. Çocuklar, Yaşlılar ve Kronik Hastalar Büyük Risk Altında!
Yaz enfeksiyonlarının her yaş grubunu etkileyebileceğini ancak bazı gruplarda sıvı kaybının çok daha hızlı gelişerek hayati risk oluşturabileceğini belirten Dr. Mamçu, şu grupların ekstra dikkatli olması gerektiğini söyledi:
5 yaş altı çocuklar ve 65 yaş üzeri bireyler, hamileler, diyabet hastaları ve kanser tedavisi görenler, bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler.
Ne Zaman Doktora Gidilmeli? Yüksek ateş, şiddetli ishal, sürekli kusma, kanlı dışkılama veya belirgin halsizlik durumlarında vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Basit Önlemlerle Sağlığınızı Koruyun
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Dilek Leyla Mamçu, alınacak temel ve basit hijyen önlemleriyle enfeksiyon riskinin büyük ölçüde azaltılabileceğini belirterek korunma yollarını şöyle sıraladı:
El hijyenine her zamankinden daha fazla önem verin.
Yalnızca güvenilir su kaynaklarından su tüketin.
Gıdaları doğru saklama koşullarında muhafaza edin, şüpheli ve açıkta satılan yiyeceklerden uzak durun.
Sebze ve meyveleri tüketmeden önce çok iyi yıkayın.
Doğa aktivitelerinin ardından mutlaka kene kontrolü yapın.
